De naam Townes Van Zandt ken ik al heel lang, maar ik luisterde pas enige tijd geleden naar zijn muziek. De Amerikaanse muzikant, die veel te jong overleed, maakte aan het eind van de jaren 60 en het begin van de jaren 70 zijn beste albums, waaronder zijn titelloze derde album uit 1969 en dat vind ik persoonlijk zijn beste. Het is een typisch jaren 60 folk- en singer-songwriter album, maar de wijze waarop Townes Van Zandt zijn songs vol mooie verhalen vertelt dwingt nog altijd respect af. De inkleuring van de songs was lange tijd voer voor discussie, maar het net wat vollere geluid zorgt ervoor dat het album uit 1969 de tand des tijds net wat makkelijker kan doorstaan. Een onbetwiste klassieker.
Ik begon eigenlijk pas in de jaren 90 serieus naar albums van singer-songwriters te luisteren en had in eerste instantie een voorkeur voor de grote namen uit de Britse popmuziek. Later kwam daar een beperkt aantal Amerikaanse grootheden bij, onder wie Bob Dylan, die me lang bezig hield met een enorme stapel albums.
Aan de muziek van Townes Van Zandt was ik tot voor kort eerlijk gezegd nooit echt toegekomen. Ik ken zijn songs vooral van de vertolkingen van anderen, waaronder bijvoorbeeld Steve Earle, die een album vol met songs van Townes Van Zandt opnam (Townes uit 2009).
Ik ben een tijdje geleden dan eindelijk serieus gaan luisteren naar de muziek van de singer-songwriter, die in 1997 op slechts 52-jarige leeftijd overleed aan een hartaanval. Ik ken nog altijd slechts een aantal albums van de Amerikaanse legende, die tussen 1968 en 1997 een flinke stapel albums uitbracht. Mijn favoriete Townes Van Zandt album is vooralsnog zijn titelloze album uit 1969.
Het was destijds het derde album van de Texaanse muzikant, die zijn thuisbasis Houston pas in de tweede helft van de jaren 70 zou verruilen voor Nashville, Tennessee. Het titelloze album uit 1969 werd gemaakt tijdens een zeer productieve periode, waarin Townes Van Zandt in een paar jaar tijd een handvol uitstekende albums zou maken.
Het titelloze album van Townes Van Zandt is een singer-songwriter album van een soort dat tegenwoordig niet of nauwelijks meer wordt gemaakt. Het is een album waarop de verhalen minstens even belangrijk zijn als de songs, de muziek en de zang. Townes Van Zandt vertelt op zijn derde album mooie verhalen en heeft ze verpakt in het soort folk- en countrysongs dat destijds gemeengoed was.
In de basis draait alles om de stem van de Amerikaanse muzikant en om het akoestische gitaarspel op het album. Het is fraai en zowel akoestisch als elektrisch ‘fingerpicking’ gitaarspel, dat het album ondanks de eenvoud voorziet van een mooi en ruimtelijk geluid. Townes Van Zandt vond het sobere geluid zelf ook voldoende, maar de producer van het album heeft hier en daar nog wat accenten toegevoegd.
Ik vind de subtiele accenten van onder andere viool, mondharmonica en percussie persoonlijk mooi en functioneel, maar hierover zijn de meningen verdeeld. Het album uit 1969 klinkt misschien wat anders dan andere folkalbums uit die tijd, maar met de blik van nu is het een nog altijd behoorlijk sober klinkend album.
Het is een album waarop de stem van Townes Van Zandt centraal staat en het is een stem die ik al bij eerste beluistering van zijn albums behoorlijk indrukwekkend vond. Het is een stem die de mooie verhalen op het album op even indrukwekkende als indringende wijze voordraagt en het is een stem die de aandacht een album lang weet op te eisen.
Ook de kwaliteit van de songs op het album is hoog en het is dan ook niet zo gek dat meerdere songs op het album zijn uitgegroeid tot Townes Van Zandt klassiekers. Natuurlijk klinkt een inmiddels ruim 55 jaar oud album enigszins gedateerd, maar het is een album waar ik de laatste tijd graag naar luister en dat op zich weinig van zijn kracht heeft verloren.
Townes Van Zandt was voor mij nog niet eens zo heel lang geleden alleen bekend als een cultheld en als inspiratiebron voor vele singer-songwriters, maar inmiddels is het ook voor mij een groot muzikant, die niet voor niets tot de allergrootsten wordt gerekend. Erwin Zijleman

