06 september 2018

Big Red Machine - Big Red Machine

Justin Vernon (aka Bon Iver) en Aaron Dessner (The National) werkten tien jaar geleden al eens samen en leverden toen de instrumentale track Big Red Machine af voor een verzamelplaat voor een goed doel. Beiden stonden nog aan het begin van hun carrière, maar dat de samenwerking een vervolg zou krijgen was zeker. 

En nu ligt er dan het titelloze debuut van de gelegenheidsband Big Red Machine, waarop naast Justin Vernon en Aaron Dessner ook leden van The National, Richard Reed Perry van The Arcade Fire en zangeressen Lisa Hannigan en Phoebe Bridgers zijn te horen. 

De eerste plaat van Big Red Machine is een bijzondere plaat, al moest ik in eerste instantie wel wat wennen aan het aparte  geluid. De muziek van de gelegenheidsband heeft natuurlijk raakvlakken met de laatste platen van Bon Iver en The National, maar is ook op een bijzondere manier anders. Centraal staan vaak wat zompig klinkende ritmes, die je steeds op het verkeerde been zetten. De rest van de instrumentatie draait wat om deze ritmes heen en zoekt een evenwicht tussen minimalistisch en complex. 

Bij beluistering van de muziek van Big Red Machine had ik associaties met de muziek van Elbow, met de muziek die Robbie Robertson ooit maakte, maar vooral met de baanbrekende platen die Peter Gabriel aan het begin van de jaren 80 maakte en die nog steeds als vernieuwend kunnen worden getypeerd. Big Red Machine sleurt de klanken waarmee Peter Gabriel aan het begin van de jaren 80 opzien baarde nog wat verder de toekomst in. 

Justin Vernon en Aaron Dessner doen dit met de al eerder genoemde tegendraadse ritmes en wat minimalistisch aandoende instrumentatie, maar het tweetal experimenteert ook met invloeden uit de eigenzinnige R&B, funk en triphop en sleept er, zeker wanneer de vocalen meerstemmig zijn, ook nog een laagje gospel bij. 

Het levert een plaat op die hopeloos intrigeert. Zeker bij eerste beluistering is de muziek van Big Red Machine behoorlijk ongrijpbaar, maar overtuigt de band ook met hemeltergend mooie gitaarlijnen, benevelende synths en wat weemoedige of juist vervormde zang. 

Zeker de tracks die wat dichter bij de muziek van Bon Iver of The National blijven overtuigen uiteindelijk vrij makkelijk, maar ook de complexere songs die in eerste instantie veel minder houvast bieden, blijken van een bijzondere schoonheid en intensiteit. 

Deze schoonheid en intensiteit hoor je alleen wanneer je met veel aandacht naar de muziek van Big Red Machine luistert. Wat bij oppervlakkige beluistering hier en daar zelfs wat zeurderig klinkt, heeft bij aandachtige beluistering opeens iets dat je makkelijk bij de strot grijpt. 

Ik vind het debuut van Big Red Machine ook na herhaalde beluistering zeker geen plaat voor alle momenten, maar op de momenten waarop de muziek van het tweetal tot zijn recht komt, is de impact van deze bijzondere plaat genadeloos en smaakt de samenwerking van de twee naar veel en veel meer. Erwin Zijleman

De muziek van Big Red Machine is ook verkrijgbaar via bandcamp: https://bigredmachine.bandcamp.com/album/big-red-machine.




 


05 september 2018

Madeleine Peyroux - Anthem

Madeleine Peyroux debuteerde in 1996 met het bijzonder fraaie Dreamland en draait inmiddels dus al weer meer dan 20 jaar mee in de muziek. De Amerikaanse zangeres was niet altijd even productief, maar heeft inmiddels toch een respectabel stapeltje platen op haar naam staan. 

Het is een stapeltje platen dat wordt gekoesterd door haar trouwe fans, maar de criticus zal beweren dat veel platen van Madeleine Peyroux tegen elkaar inwisselbaar zijn en dat het niveau van Dreamland uit 1996 en opvolger Careless Love uit 2004  de afgelopen 14 jaar niet al te vaak meer geëvenaard is. 

Ik behoor niet tot de trouwe fans van de zangeres die ooit in Parijs kennis maakte met de jazz, maar ben het ook niet eens met de stelling dat je met de eerste twee platen van Madeleine Peyroux haar belangrijkste werk wel in huis hebt. 

Op deze eerste platen omarmde de Amerikaanse zangeres vooral de jazz en de blues en eerde ze nadrukkelijk het werk van haar grote voorbeeld Billie Holiday. Op haar latere platen koos Madeleine Peyroux voor een steeds wat veelzijdiger geluid, waarin invloeden uit de jazz en blues weliswaar prominent aanwezig waren, maar ook ruimte was voor flirts met onder andere folk, soul, Latin en pop. 

Ook op Anthem kiest Madeleine Peyroux weer voor een veelkleurig geluid waarin uiteenlopende invloeden zijn verwerkt, maar het is ook een geluid waarin weinig aan het toeval is overgelaten. De titeltrack is een cover van de song van Leonard Cohen, altijd tricky, maar Madeleine Peyroux slaat zich er fraai doorheen. De andere songs schreef Madeleine Peyroux zelf, maar hierbij kreeg ze wel hulp van gelouterde songwriters als David Baerwald, Larry Klein en Patrick Warren. 

Het zijn niet alleen gelouterde songwriters, maar ook geweldige muzikanten, waardoor Anthem in muzikaal opzicht een traktatie is, zeker omdat ook topkrachten als Jay Bellerose, Chris Cheek, Brian Macleod en Dean Parks zijn aangeschoven. Anthem is voorzien van een ingetogen en sfeervol geluid, waarin onder andere de steel en diverse blazers zorgen voor fraaie accenten. Het is een soms lichtvoetig en soms broeierig geluid waarin veel ruimte wordt open gelaten voor de zang en dat is ruimte waar Madeleine Peyroux wel raad mee weet. 

De Amerikaanse muzikante heeft een stem waarvan ik alleen maar kan houden, waardoor wat mij betreft al haar platen ruim boven het maaiveld uitsteken, en ook op Anthem zingt ze weer prachtig. Het is een stem vol doorleving en emotie, het is een stem vol soul, jazz en blues, maar het is ook een stem die prachtig kan doseren, waardoor Madeleine Peyroux het oor vooral zachtjes streelt. 

Het klinkt misschien niet heel anders dan op haar vorige platen, maar zolang iedere song raak is, kan ik daar niet mee zitten. Luister net wat beter en je hoort dat Madeleine Peyroux zich op Anthem wat meer heeft laten inspireren door de grote singer-songwriters uit de jaren 70, waarbij ze meer dan eens vrij dicht tegen Rickie Lee Jones aan schuurt, maar ook de invloed van Leonard Cohen in veel tracks te horen is. 

Anthem is een prachtplaat voor late avonden en vroege ochtenden, maar net zoals op haar vorige platen hoor ik ook steeds meer memorabels in haar songs, in de instrumentatie en in de geweldige zang op de plaat. Ik ben er weer blij mee. Erwin Zijleman